[brak]

Relacja z roku 1945.

Tekst obejmuje wydarzenia okresu od 1940 do 1943 roku.

Na osobnej karcie tytuł nieuwzględniony w inwentarzu archiwalnym "Dwa aresztowania" i podpis Autorki. Pieczęć Żydowskiej Komisji Historycznej w Warszawie.

 

Autorka rozpoczęła informacjami o przesiedleniu do getta. Opisała szczegółowo pakowanie się i troskę o to, jak przewieźć wszystkie należące do rodziny przedmioty i meble. Dużo miejsca poświęciła tragarzom, którzy mieli zająć się transportem – mężczyźni ukradli część rzeczy, w tym pudła z kapeluszami. Kobiety podały im adres i kazały jechać, nie chciały ich pilnować, by nie zostać zauważonymi w czasie przeprowadzki.

Prawdopodobnie rodzina była dość zasymilowana, by nie wszyscy znajomi wiedzieli o pochodzeniu kobiet. Już z pierwszych akapitów wynika, że najprawdopodobniej rodzina ta należała też do dość zamożnych – kobieta pobierała prywatne lekcje języka francuskiego. Zależało jej na tym, by nikt (w szczególności nauczycielka dająca jej prywatne lekcje) nie zobaczył jej z opaską – rozumiała, że zrujnowałoby to jej pozycję towarzyską, a ta w początkowym okresie okupacji wydawała się jej niezwykle ważna.

 

Przeprowadzka do getta miała miejsce 13 XI. Już dwa dni później okazało się, że kobiety zostały bez gotówki – Autorka przyznaje, że wydawały pieniądze na niepotrzebne rzeczy. Dłuższy fragment relacji w tym miejscu poświęciła szokowi, jaki odczuły widząc, jak ma wyglądać ich życie. Zapisała też, że dzień później – 16 XI – getto zostało zamknięte. Dopiero wtedy kobiety w pełni zdały sobie sprawę z grozy sytuacji.

Autorka planowała pomóc matce i ciotce w prowadzeniu domu zarabiając dzięki dawaniu prywatnych lekcji, jednak plan szybko uległ zmianie.

17 XI Autorka wraz z matką podjęły decyzję o ucieczce. Podeszły do punktu granicznego i gdy strażnik odwrócił się plecami do nich, zdjęły opaski i wyszły z getta przez nikogo nie zatrzymywane. Po jakimś czasie dołączyła do nich Flora.

Autorka nie zapisała gdzie mieszkała po opuszczeniu getta – nie podała informacji o miejscu pobytu ani o tym, czy posiadała (i jeśli tak to skąd) "aryjskie dokumenty". Brak nazwisk osób pomagających kobietom, jeśli takowe były.

 

26 grudnia 1942 roku Autorkę aresztowano – jechała do znajomej "aryjki" z prezentem bożonarodzeniowym. Policjanci oskarżali ją o bycie Żydówką. Kobieta bardzo szczegółowo opisała, jak czekała na pojawienie się wezwanej przez policjantów matki, jednocześnie odpowiadając na zadawane jej pytania. Mundurowi "egzaminowali" ją z modlitw, nazewnictwa związanego z kościołem i obrządkiem rzymskokatolickim. Autorka dodała, że spodziewając się podobnych rzeczy przygotowała się bardzo sumiennie nie tylko ucząc się samych modlitw, ale i nazw części architektonicznych kościołów, funkcji kleryków i nawet nazw części garderoby księży (pytania o kolor stuły w czasie świąt). Dzięki temu obie kobiety puszczono wolno uznając za katoliczki.

Autor/Autorka: 
Inny tytuł: 
Dwa aresztowania
Miejsce powstania: 
Warszawa
Opis fizyczny: 
32 karty (210x295mm) maszynopisu w języku polskim (brak zeszytu z rękopisem).
Postać: 
kartki w teczkach
Technika zapisu: 
maszynopis
Język: 
Polski
Dostępność: 
Dostępny do celów badawczych
Data powstania: 
1945
Stan zachowania: 
Dobry, czytelny i zdigitalizowany tekst
Sygnatura: 
301/475
Tytuł kolekcji: 
Zespół: Relacje ocalałych z holokaustu (zespół 301)
Uwagi: 
Na dokumencie adnotacja potwierdzająca autoryzację. Tekst stanowi przepisaną na maszynie treść zeszytu sporządzonego przez Autorkę i przyniesionego do siedziby Żydowskiej Komisji Historycznej w Warszawie. Tekst bardzo szczegółowy, opatrzony wieloma datami i opisami topograficznymi – nazwy ulic, numery domów, rozmieszczenie urzędów i ważnych budynków. Dużo emocji. Rozmowy – szczególnie na komendzie policji – opisane z wykorzystaniem dialogów. Niewiele nazwisk.
Słowo kluczowe 2: 
Słowo kluczowe 3: 
Rodzaj zasobu: 
Archiwum instytucji
Kolekcja
Nośnik informacji: 
papier
nośnik elektorniczny
Typ zasobu: 
relacja