b.t. [Szanowna Pani Radziszewska…]

Autorka opisuje wymordowanie przez Ukraińców w dniu 12.07.1943 r. prawie całej wioski pod Horochowem.

W czasie opisywanych zdarzeń autorka miała 8 lat, mieszkała z rodzicami i czwórką rodzeństwa we wsi Zagaje, pow. Horochów. Ich wioska liczyła 50 numerów i zamieszkiwali ją wyłącznie Polacy. W środku dnia 12.07.1943 r. wieś okrążyli Ukraińcy i zaczęli wszystkich mordować. Ojciec wraz ze Stanisławą zdołał uciec w pole, matka z pozostałym rodzeństwem została na podwórzu. Słyszeli tylko krzyki, jęki i strzelaninę. Przesiedzieli w zbożu do wieczora. Potem poszli przez pola do oddalonego o 10 km miasta Stojanów, a na drugi dzień wyjechali do Lwowa. Ojciec po dwóch miesiącach pojechał z kilkoma mężczyznami do Horochowa, a następnie do Zagaj. Wioska była częściowo spalona, domy i gospodarstwa obrabowane, puste. Wszędzie były zapadnięte zbiorowe mogiły, a wszystkie studnie zapełnione dziećmi. Z wioski ocalało 50 osób, zginęło wówczas 236 osób (18 osób wywieziono w 1942 do Niemiec). Z rodziny Autorki zamordowano tego dnia 19 osób: matkę, całe rodzeństwo, dziadków ze strony matki i ojca oraz ich rodzeństwo wraz z dziećmi. Do tekstu dołączona jest długa lista ofiar, to co udało jej się ustalić z rodzinami pomordowanych.

Autorka prostuje też informację, która ukazała się w książce [tytuł książki nie jest podany], że kierownikiem szkoły w Zagajach był Władysław Szewczyk, a nie Stankiewicz (ten był kierownikiem szkoły w Pieczychostach). Dodaje też, że jej dziadek, ojczym jej matki, Adam Szymański, był nauczycielem w Peremylu, pow. Horochów. Przyjechał do ich domu w 1940 r., ponieważ był na liście do wywózki na Sybir. Autorka opisuje również śmierć swego Teścia, który został zamordowany przez Ukraińców w bestialski sposób 2.05.1944 r. (wyrywali mu paznokcie, wyłamywali zęby obcęgami, wydłubywali nożem oczy, na koniec przywiązali drutem kolczastym do drewnianej belki i wrzucili do rzeki.

W 1991 r. jej kuzyn, był w Horochowie. Ich wioska nie istnieje. Została zrównana z ziemią w latach 60-tych. Teraz są tam pola uprawne.

Autor/Autorka: 
Inny tytuł: 
b.t. – list do Teresy Radziszewskiej
Miejsce powstania: 
Gniezno
Opis fizyczny: 
mps., 2+7 s. luź.; fot.; 30 cm
Postać: 
luźne kartki
Technika zapisu: 
maszynopis
Język: 
Polski
Miejsce przechowywania: 
Dostępność: 
tak
Data powstania: 
1995
Stan zachowania: 
dobry
Sygnatura: 
AWII/2099
Tytuł kolekcji: 
Archiwum Wschodnie
Słowo kluczowe 1: 
Słowo kluczowe 2: 
Słowo kluczowe 3: 
Nośnik informacji: 
papier
Typ zasobu: 
list