Wschodnie losy Polaków

Wspomnienie Haliny Nowickiej deportowanej ze wsi Bogusze, pow. Grajewo, do Kazachstanu w dniu 13.04.1940 r., nadesłane do redakcji „Kontaktów” (w Łomży), na konkurs pod nazwą „Wschodnie losy Polaków”.

W chwili deportacji autorka miała 16 lat, była sama, jej matka zmarła w październiku 1939 r., ojciec, jako policjant, został aresztowany przez NKWD w grudniu tego samego roku. Wywieziono ją do sowchozu Kajmaszyński, farma nr 5, Pawłodarska obłast, rejon Irtyszewski. Podróż trwała ok. 3 tygodni, w wagonach bydlęcych. Dokuczało im zimno, głód i brud. Na miejscu od razu zostali zmuszeni do ciężkiej pracy. Halina wykonywała prace polowe: oranie, sianie zboża, koszenie trawy. Zimą trzeba było czyścić bazy, wywozić nawóz krowi. Dostawali po 0,5 kg chleba na jednego pracującego. Czasem nie dowożono go całymi tygodniami. Panował głód.

Początkowo mieszkali u kazachskich rodzin, potem zbudowali sobie ziemianki (w tekście znajduje się opis takiej ziemianki). Doskwierał im brud i wszy. Dużo Polaków umierało na tyfus i malarię. Halina również chorowała na malarię. Brakowało im ubrań. 

Z zesłania wróciła w czerwcu 1946 r. do swej rodzinnej wsi Bogusze. Jej ciężka praca w sowchozie odbiła się na jej zdrowiu. W chwili pisania tych wspomnień autorka miała 66 lat i była rencistką. Owdowiała kilka miesięcy wcześniej. Miała troje dzieci i 8 wnuków.

Autor/Autorka: 
Inny tytuł: 
[W dniu 13 IV 1940 roku zostałam…]
Miejsce powstania: 
Grajewo
Opis fizyczny: 
rps., 3 s. luź.; ; 30 cm
Postać: 
luźne kartki
Technika zapisu: 
rękopis
Język: 
Polski
Miejsce przechowywania: 
Dostępność: 
tak
Data powstania: 
1989
Stan zachowania: 
dobry
Sygnatura: 
AWII/306
Tytuł kolekcji: 
Archiwum Wschodnie
Słowo kluczowe 1: 
Słowo kluczowe 2: 
Słowo kluczowe 3: 
Data dzienna: 
poniedziałek, Maj 8, 1989
Osoba, której dotyczy treść.: 
Rodzaj zasobu: 
Archiwum osobiste
Główne tematy: 
Losy Haliny Nowickiej, deportowanej do Kazachstanu.
Nazwa geograficzna - słowo kluczowe: 
Zakres chronologiczny: 
Od 1939 do 1946
Nośnik informacji: 
papier
Typ zasobu: 
pamiętnik/wspomnienia