Z dni dzisiejszych. [Novelė, siųsta „Dzien Polski“ redakcijos novelių konkursui]

Praca nadesłana na konkurs „Dnia Polskiego” w 1937 roku.

Nowelę rozpoczyna informacja o podróży Gustawa do majątku swojego przyjaciela.

W liście, który Gustaw czyta będąc jeszcze w pociągu dowiaduje się, że zarówno ziemia, jak i dom są przeznaczone na licytację. Czesław odbiera go z pociągu i bryczką jadą do majątku. Po kolei opowiada mu jak to się stało, że popadli w długi i ile wyrzeczeń ich teraz to kosztuje by utrzymać dom. Opisuje kosztowności i dobra rodzinne, które musieli sprzedać. Opisuje przy tym płacz rodziców związany z utratą tych dóbr.

W dalszej części rozmowy Czesław opisuje swoją transformację z „pana” w „chłopa”. Opisuje jak to sytuacja zmusiła go do tego, by zaczął pracować samodzielnie. Autorka w bardzo ciekawy sposób nazywa to „utratą pańskości”. Pojawia się też informacja o tym, że Halina – żona Czesława – również zwolniła pokojówkę i kucharkę i teraz wszystko robi sama. Jej teściowa nie może patrzeć „jak Halina chamieje”.

W dalszej części pojawiają się liczne opisy domu. Wśród nich wybijają się i przez Autorkę są podkreślane wszelkie działania gospodarzy mogące świadczyć o tym, że oszczędzają. I na przykład po przyjeździe do dworu gospodarz prosi gościa by ten poczekał, bo musi jeszcze konia odprowadzić do stajni, po wejściu do domu uprasza go, by stąpał ostrożnie bo jest ciemno i może „sobie guza nabić”, gospodyni przeprasza za spóźnienie, ale musiała „uwinąć się” jeszcze w kuchni. Nowe położenie w jakim znaleźli się gospodarze najtrudniejszym jest dla matki Czesława. Wstydzi się ona za dzieci wykonujące prace, sama nie robiąc nic wokół domu uważając to za zbyt hańbiące.

Po pewnym czasie Czesław wyjeżdża na dwa dni w interesach, a gdy wraca to okazuje się, że udało się uratować dom. Autorka przedstawia zakończenie jako szczęśliwe – oto mieszkańcy dworu dzięki swojej pracy (będącej synonimem hańby) uratowali dom i będzie możliwy powrót do czasu, w którym mieli służbę.

Opis fizyczny: 
19 s. ; 30 cm. + 2 k. ; 20 cm.
Postać: 
luźne kartki
Technika zapisu: 
rękopis
Język: 
Polski
Dostępność: 
dostępny
Data powstania: 
1937
Stan zachowania: 
dobry
Sygnatura: 
F 72 – 26
Uwagi: 
Praca bardzo pokreślona. Mnóstwo wstawień i poprawek.
Słowo kluczowe 1: 
Słowo kluczowe 2: 
Konkurs: 
Główne tematy: 
przemiany społeczne, koniec feudalizmu, bieda, praca
Zakres chronologiczny: 
1937
Nośnik informacji: 
papier
Typ zasobu: 
inne