Rewolucja 1905

Rok 1905 w Jałcie

Wspomnienia dotyczą wydarzeń związanych z rewolucją 1905 r. w Jałcie. Są ułożone w przejrzysty sposób. Mają charakter bardziej sprawozdawczy niż opisowy: znajdziemy tam wiele nazwisk, dat i wydarzeń. Rozpoczynają się od drugiej połowy 1904 r., kiedy autorka przyjeżdża do Jałty z Saratowa. Od razu włącza się w działania rewolucjonistów, organizujących wówczas strajk.

Wspomnienie

Tekst jest urwany, niedokończony.

Autorka dużo miejsca w swoich wspomnieniach poświęca dzieciństwu oraz stosunkom panującym w rodzinie. Pisze o tym z perspektywy „starej bolszewiczki”. Stepanowa urodziła się w Moskwie, w 1881 r., jako szóste dziecko w ubogiej rodzinie. Tak opisuje swego ojca: był zatrudniony w pracowni krawieckiej, odpowiedzialnej za przygotowywanie mundurów oficerskich, zarabiał zaledwie 11 rubli, co z trudem wystarczało na utrzymanie ośmioosobowej rodziny. 

Wspomnienia

Wspomnienie dotyczy zgromadzenia robotników z 5 grudnia 1905 r. w Moskwie. Tego dnia miała miejsce ogólnomiejska konferencja pracowników fabryk i zakładów z całej Moskwy, w której udział brała autorka. Zgodnie z postanowieniami, które zapadły podczas konferencji, wkrótce potem rozpoczął się strajk generalny. Mickiewicz otrzymała polecenie przekazania nielegalnych druków strajkującym w dzielnicy Sokolniki. Relacja autorki jest zdawkowa – wspomina na przykład tylko, że w trakcie wykonywania misji napotkała trudności. Nie wdaje się jednak w szczegóły. 

Wspomnienie

Wspomnienie dotyczy terenów Łotwy. W krótkim tekście autorka relacjonuje proces, w którym – wraz z innymi uczestnikami strajku z 1905 r. – zasiadała na ławie oskarżonych. Poza opisem ich nastroju, Listowa wspomina także o tym, że w trakcie procesu miała na rękach swoją córkę, którą karmiła piersią. Najtrudniejszym momentem był powrót do cel – jednak wspólnie spędzony czas na procesie jeszcze bardziej zbliżył do siebie skazanych. Ostatecznie Listową skazano na zsyłkę, a jej męża na osiem lat katorgi.

[brak]

Tekst jest zwięzły, ma charakter sprawozdawczy, wszystkie wydarzenia są zaledwie naszkicowane. Autorka pisze o tym, że w 1904 roku przyjechała do Saratowa i na polecenie komitetu bolszewików podjęła pracę w pracowni kapeluszy. Pokrótce opisuje strajk generalny w Saratowie. W 1905 roku przeniosła się do Caricyna (obecnie Wołgograd), gdzie kontynuowała swoją pracę w nowym zakładzie. Zdawkowo opisuje kolejny strajk generalny, który miał miejsce w Caricynie w 1905 roku.

1905 rok w Rydze

Wspomnienia zaczynają się od opisu sytuacji Łotewskiej Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej w Rydze na początku 1905 r. Autorka miała wówczas 14 lat, pracowała w fabryce pudeł i była uznawana za aktywistkę Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej Rosji. Dimanstein opisuje strajk, który miał miejsce w dniach 11–13 sierpnia 1905 r., w którym wzięło udział ponad 50 tysięcy robotników. Manifestacja została krwawo stłumiona przez policję i oddziały kozaków – zabito wówczas blisko 200 osób, w tym kobiety i dzieci, a zraniono ponad 500. Podczas tych wydarzeń ranna została także sama autorka.

Wspomnienie

Wspomnienie dotyczy wydarzeń z października 1905 r. w Sormowie (od 1924 r. dzielnica Niżnego Nowogrodu, obw. niżnonowogrodzki, Rosja), skąd autorka została wezwana przez Julię Czernyszewą do wypełnienia partyjnego zadania. Boczałowej kazano przeprowadzić się do Kostromy (obw. kostromski, Rosja), gdzie miała rozpocząć pracę w konspiracyjnej drukarni. Została tam maszynistką. Po przeprowadzce zamieszkała u Czernyszewej.

Wspomnienie

Tekst wspomnień podzielony jest na trzy części. Na początku 1905 r. ich autorka była akuszerką we wsi Nadieżdino w gubernatorswie Ufy. Blusiewicz opisuje, jak w prywatnych rozmowach miejscowi chłopi dopytywali się o to, kiedy ich życie stanie się lżejsze. Pojawiają się pierwsze wiadomości o rozstrzeliwaniu manifestujących (w styczniu 1905 r. miała miejsce „krawa niedziela”).

Październikowy strajk w Jekaterynosławiu

Wspomnienia Akkerman dotyczą pierwszych strajków w Jekaterynosławiu (obecnie Dniepropietrowsk, Ukraina). Autorka miała wówczas ok. piętnastu lat, była robotnicą w pracowni szewskiej. Tam po raz pierwszy usłyszała słowo „strajk” – od nowego szewca, który przyjechał z Rostowa nad Donem. Pracownia szewska Akkerman była pierwszym strajkującym zakładem w Jekaterynosławiu. Wkrótce dołączyła do nich szwalnia Drezena, piekarnia Kozłowskiego i fabryka Briańska. Autorka zanotowała, że strajkujący osiągnęli częściowy sukces: niektóre z ich postulatów zostały uwzględnione przez pracodawców.

Wspomnienie

Akimowa opisuje strajk 21. fabryki – opowiada o pracownikach, którzy wyszli na ulice demonstrować przeciwko aresztowaniom robotników i działaczy. Relacjonuje egzekucje wykonywane przez oddziały kozaków w taki sposób, że zapędzały demonstrantów do rzeki i blokowały im wyjście z wody. Robotnicy byli tratowani i topieni przez kozackie konie. Pisze również o kobietach wychwytywanych z tłumu, nad którymi później znęcano się publicznie. Wspomnienia dotyczą wydarzeń w mieście Iwanowo (do 1932 Iwanowo-Wozniesieńsk, obw. iwanowski, Rosja), mają zwięzły, sprawozdawczy charakter.

Strony

Subskrybuj RSS - Rewolucja 1905